KOSTALDE JURASIKOA: DORSET KANPER FURGONETAZ
Dorseteko Kostalde Jurasikoan eta Wessexeko antzinako erresumaren zati batean kanper furgonetaz egindako ibilbideak paisaia ikusgarriak eskaintzen dizkigu, non Jurasiko garaiko kareharrizko labar handiak itsasoraino jaisten diren. Ingalaterrako hegoaldeko ibilbidearen zati honetan, Kostalde Jurasikoko txokorik ederrenak eta Wessex konderriko barnealdeko zenbait leku bisitatuko ditugu. Denboran zeharreko bidaia da, paisaien edertasunagatik, baina baita bisitatuko ditugun lekuek gordetzen dituzten istorioengatik, misterioagatik eta fantasiagatik ere. Bazatoz gurekin?
✴KOSTALDE JURASIKOAN ETA DORSETEN KANPER FURGONETAZ EZAGUTU BEHARREKO 7 HELMUGAREN MAPA
*Kolore moreko puntuak.
✴ ABBOTSBURY SWANNERY
Gaur egun osoan ari du euria, baina, hala ere, aurrera jarraitzea eta Abbotsburyko swannerya bisitatzea erabaki dugu. Beltxargak hazteko etxalde bat da, eta familiarekin egiteko jarduera ezin hobea iruditu zitzaigun. Sarrera nahiko garestia da (22 € hiru pertsonarentzat), baina lekua oso polita eta ondo antolatua dago. Bisitan beltxargei jaten emateko aukera dago, 12:00etan eta 16:00etan. Ikusgarria da jatera hurbiltzen zaizkizun beltxarga mordoz inguratuta egotea. Beltxarga mutuak urtero etortzen dira leku honetara habia egitera, The Fleetera, Chelsi Beacheko harri-koskorrezko mendixka handiek babestutako ur gaziko aintzira batera.
Inork ez daki nola sortu zen swannerya, baina haren inguruko erreferentziarik zaharrena 1393koa da. Dakiguna da, eguraldia lagun izan ez genuen arren, esperientzia paregabea eta hunkigarria izan zela, gure semeak betiko gogoan izango duena.
✴ PORTLAND UHARTEA ETA PORTLAND BILL ITSASARGIA
Portland uhartea – Isle of Portland – Kostalde Jurasikoaren erdialdean dago, eta Gizateriaren Ondare izendatu zuten fosilak ateratzeko eta aztertzeko garrantzi handiko lekua delako. Uhartea ezaguna da bertako Jurasiko garaiko kareharriagatik ; harri hori atera eta Buckingham jauregian erabili dute, beste eraikin ospetsu batzuen artean. Jakin-minak bultzatuta hurbildu ginen bertara, bertako itsasargia, Bill Lighthouse,, ezagutzeko gogoz, bertan baitago Turismo Informazio Bulegoa ere. Weymouthetik uhartera iristeko, A364 errepidetik zubi bat zeharkatu behar da. Uhartea kontinentearekin lotuta dago Chesil Beach izeneko harri-koskorrezko hesi handi baten bidez, kostaldean zehar 29 km-tan hedatzen dena. Interesgarriena Portland Bill Lighthouse itsasargia ikustea da (udan igo daiteke, ikuspegi ederrak ikusteko) eta kostaldea miresteko paseo bat egitea, adibidez Pulpite Rock. harkaitz handietara eramaten gaituena.
🚎The Seven Stars Pub tabernan pasatu genuen gaua.
🍴Ez galdu bertako Jacket Potatoes dastatzeko aukera, gozo-gozoak dira.
✴ DURDLE DOOR ETA MAN O’WAR BEACH
Baina Kostalde Jurasikoko irudirik ederrena ez da Portlandeko itsasargia, baizik eta Durdle Door harkaitzeko zulo ikusgarria eta Man O’war beach. Bi paisaia hauek oso ezagunak dira, eta argazki askotan agertzen dira. Plan ederra da kostaldeko inguru honetan paseatzea eta goiza hondartzan ematea. Paseo idilikoa izango zatekeen Ingalaterrako Pazko oporrekin bat egin ez bagenu eta han hainbeste jende aurkitu ez bagenu. Hala ere, zoragarria da aparkalekutik hondartzaraino jaisten den bidezidorra egitea eta Jurasiko garaiko labarren ikuspegi zabalez, Durdle Door arkuaz eta Man O’war hondartza zoragarria duen badiaz gozatzea. Leku honetan argazkilaritzaren eta naturagune ederren zaleek izugarri gozatuko dute.
✴ SHAFTESBURY ETA GOLD HILL
Barnealderantz gidatu genuen, arratsaldea Shaftesbury herri xarmagarrian amaitzeko, XVIII. mendeko etxez betetako harrizko kaleetan paseatuz. Gold Hill aldapan behera jaistean, ipuin baten barruan gaudela irudituko zaigu.
Dekorazio oso zaindua eta giro oso intimoa dituen pub bat, prezio nahiko garestiekin.
✴STONEHENGE, HISTORIAURREKO MONUMENTU MISTERIOTSUA
Beti izan dugu leku misteriotsu hau bisitatzeko gogoa. Stonehenge Europako historiaurreko monumenturik ospetsuena da. Duela 4.500 urte eraiki zuen historiaurreko herri aurreratu batek, britoiek. Bertako herri hori komunitate txikietan bizi zen, abeltzaintzatik eta zerealen laborantzatik, eta sinesmen erlijiosoetan lurra, astroak eta fenomeno meteorologikoak ziren gurtzaren ardatz. Horrela, K.a. 3000. urtetik I. mendera bitartean, Stonehenge zeremonia-gune garrantzitsua izan zen, eta badakigu harrizko zirkuluaren eraikuntzak eguzkiaren kokapenarekin eta solstizioekin lotura duela. Izan ere, udako solstizioko egunsentian eta neguko solstizioko ilunabarrean eguzkia zirkuluaren erdiko ardatzarekin lerrokatzen den moduan orientatuta dago.
Stonehenge eraikitzeko denbora luzea behar izan zuten. Horretarako, bi harri mota erabili zituzten: sarsen harriak eta harri urdinak. 240 km baino urrunagotik ekartzen zituzten harriak garraiatzeko, egurrezko arrabolak eta ibaietako zein itsasoko garraioa erabiltzen zituzten.
Ikuspegi paganoagoa dutenentzat, Stonehenge antzinako garaietan bezala, denboraren hasieran bezala, natura ospatzeko eta gurtzeko gure jatorrietara hurbiltzen gaituen monumentua da.
Bisita antolatzean, Ingalaterran Heritage erakundeak babestutako monumentu gehiago bisitatuko ditugun aztertu behar da. Hala bada, aukerarik onena Oversea Pass. txartela erostea da. Txartelak 69 libera balio izan zigun, bi heldurentzat eta 7 urteko haur batentzat, eta Heritage erakundearekin lotutako monumentuak 9 egunez bisitatzeko aukera eman zigun.
Monumentura iristeko, zelai eta paisaia ederrez inguratutako etorbide asfaltatu luze bat dago, National Trust erakundeak babestutako ingurune batean. Errepide horretatik 2 km inguru egin daitezke oinez, edo doako autobus anezka bat hartu. Guk monumenturaino oinez joatea eta bisitarien zentrora autobusez itzultzea erabaki genuen. Monumentua oso ikusgarria da, eta gehien harritu gintuena inguruko zelaietan ardiak ikustea izan zen. Jendetza saihestu nahi baduzue, onena bisita arratsalde amaieran egitea da, 18:00ak aldera. Nahiago genuke guk ere jakin izan bagenu!
✴GLASTONBURY, ESOTERISMOAREN ETA MAGIAREN GUNEA
Hiri txiki eta bitxi honek kapitulu berezi bat ere mereziko luke. Stonehengetik kilometro gutxira dago, eta giro oso berezia du kaleetan. Bertako kale nagusia, High Street, bizitzaz eta aniztasunez gainezka dago. Herri osoan naturaz gaindiko gauzekiko, magiaren eta esoterismoaren inguruko sinesmen sutsua dago… Horregatik, ez harritu Harry Potterren jarraitzaile leialak kaputxaz jantzita, Gandalf makila eskuan duela edo bokaziozko igarle bat edo beste ikusten baduzue. Prestatu zaitez, hemen arraroa zu zeu zarelako.
Bisita aprobetxatu genuen bidaian pilatutako arropa garbitzeko eta lehortzeko, High Street kalearen goiko aldean dagoen garbitegi batean. Ingurua intsentsu-usaina kalera zabaltzen duten negozio esoterikoz beteta dago. Bigarren eskuko denda ugari ere badaude. Erakusleiho batean era guztietako gauzak nahasian ikusten badituzu, ez dago zalantzarik: second hand shop baten aurrean zaude. Horietako batean erosketak egitean gehien gustatu zitzaiguna izan zen gure erosketatik lortutako diruaren zati bat hospizio bati ematen ziotela. Bigarren eskuko dendak dira, baina baita ongintzakoak ere.
Kale nagusiaz gain, Glastonburyn asko dago ikusteko. Glastonbury Torrera igo eta ikuspegiez gozatzea ideia ona da, betiere eguna oskarbi badago. Tor hitz zeltak “kono formako muinoa” esan nahi du, eta tontorrean Saint Michael dorrea dago, XIV. mendeko eliza baten aztarna bakarra, National Trust erakundeak babestutako ingurune batean. Bertara jendea energia positiboz betetzera joaten da.
Oso gertu aurkitzen dugu Chalice Wells Gardens, iturriz, ur-jauziz eta txoko ederrez betetako lorategia, meditaziorako eta erlaxaziorako prestatua. Bertako biztanleak lorategi berezi horretara joaten dira beren burua aurkitzeko. Gainera, argazkiak atera nahi badituzue, ingurua oso fotogenikoa da; hori bai, mugikorrak itzalita.
Eta Glastonburyko lekurik bitxiena ezagutu nahi baduzue, ez duzue asko ibili beharko, lorategietatik gertu baitago The White Spring. Zur eta lur utziko zaituzte. Etxe viktoriar baten barruan dagoen iturburu honek era guztietako apaingarri erritualak ditu, eta bertako gurtzaileek zaintzen dute; kandelen argitan eta trantzean hurbiltzen zaizkizu. Urak sendatzeko ahalmenak dituela esaten dute… Guk, badaezpada, ez genuen probatu.
Baina non dago mugimendu espiritual eta sinesmen horien guztien jatorria?
Glastonburyko abadian. Jakina da batzuetan historia eta kondairak hainbeste nahasten direla, non ezinezkoa bihurtzen baita bata bestetik bereiztea. Diotenez, abadia honetako monjeak izan ziren abadia Avalon uhartearekin, Arturo erregearen azken bizilekuarekin eta Graal Santuarekin lotzen lehenak.
Gaur egun bisita daitekeen abadia jatorri saxoiarrekoa da, eta munduko zaharrenetako bat. Hondatuta geratu zen, baina ikus daitezkeen hiru eraikinak zoragarriak dira: Ama Birjinaren kapera, Arturo erregearen hilobia duen eliza nagusia eta abadearen sukaldea. Azken hori osorik mantentzen da, eta XIV. mendekoa da. Multzoa lorategi handi batez inguratutako leku eder batean dago, eta bertan paseatzea benetako gozamena da.
Hainbeste bisitaren ondoren gosea sartu bazaizue, ez joan handik Burns the Bread okindegian jengibrezko gaileta batzuk edo muffin batzuk erosi gabe. Gozo-gozoak daude.
Egia esan, Glastonbury izugarri gustatu zitzaigun. Oso leku desberdina eta berezia da, eta Ingalaterrara egindako bidaia honetan ez genukeen inola ere galdu nahi izango.
✴ CHEDDAR GORGE, INGALATERRAKO ARROILARIK EDERRENA
Daniel Defoek 1724an “amildegi sakon eta beldurgarri” gisa deskribatu zuen arroila hau Mendip Hills goi-lautadan irekitako haitzarte handi bat da, azken glaziazioaren izotz-urtzean uraren indarrak sortua. B3135 errepidea 5 km-ko arroilan zehar doa, 140 metroko altuera duten hormen artean. Guk furgonetaz zeharkatu genuen, eta errepide-tarte ikusgarria dela ziurta dezakegu.
Kobazulo ugariko eremu karstiko honetan, duela 9.000 urte inguruko “Cheddarko Gizona” aurkitu zuten, Britainiar Uharteetako giza eskeletorik zaharrena. Baina Cheddarrek gazta ospetsuari ere ematen dio izena; gaur egun mundu osoan egiten da, gure ustez arrakasta handirik gabe. Antzina, inguruko kobazuloak gazta egiteko erabiltzen zituzten, hezetasun eta tenperatura konstanteak zituztelako. Gaur egun, ordea, “Cheddar Gorge Cheese Company” baino ez dago martxan. Bertara hurbildu ginen gazta dastaketa txiki bat egiteko eta gazta erosteko.
Inguru osoa National Trust erakundeak babesten du, eta arroila osoaren ikuspegiak ikusteko sarrera bat ordaindu eta Jacob’s Ladder igo behar da. 274 eskailera-mailak tontorreraino eramaten gaituzte, eta han arroilaren goialdetik doan bidezidor bat dago, nahiz eta guk txango hori ez genuen egin. Bestalde, kafetegiz eta denda-txosnaz betetako herriak ez du interes handirik.
Dorseteko Kostalde Jurasikoan barrena kanper furgonetaz bidaiatuz, Ingalaterrako hegoaldeko paisaia ederrez eta leku magikoz betetako eskualde batera iritsi gara. Bertan, berezi sentitu gara, batzuetan baita arraro eta lekuz kanpo ere. Hain zuzen ere, sentsazio horiek bihurtuko dute bidaia hau paregabe. Ez al zaizue iruditzen?
